دعوای تصرف عدوانی کیفری

دعوای تصرف عدوانی کیفری زمانی مطرح میشود که فردی بدون رضایت و اجازه مالک یا متصرف قانونی، ملک یا مال غیرمنقولی را تصرف کند یا مانع از استفاده قانونی مالک شود. این عمل طبق ماده ۶۹۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) جرم محسوب میشود و مرتکب آن با مجازاتهایی همچون حبس و رفع تصرف عدوانی مواجه خواهد شد…
شرایط تحقق جرم تصرف عدوانی کیفری:
- غیرمنقول بودن مال: این جرم فقط درباره املاک (زمین، خانه، مغازه و…) مطرح میشود و شامل اموال منقول نیست.
- عدوانی بودن تصرف: یعنی فرد بدون رضایت مالک یا متصرف قانونی، ملک را تصرف کرده یا استفاده از آن را سلب کند.
- سابقه تصرف شاکی: شاکی باید ثابت کند که قبل از تصرف عدوانی، ملک در اختیار او بوده است.
- عمدی بودن عمل مرتکب: فرد متصرف باید آگاهانه و بدون مجوز قانونی، اقدام به تصرف یا ممانعت از تصرف کند.
مراحل طرح شکایت تصرف عدوانی کیفری:
- تنظیم شکواییه در دادسرای محل وقوع ملک
- ارائه مدارک مالکیت (سند رسمی، مبایعهنامه، اجارهنامه و…)
- ارجاع پرونده به کلانتری یا کارشناس رسمی دادگستری برای بررسی و احراز تصرف
- صدور دستور رفع تصرف توسط دادگاه کیفری و مجازات متهم (حبس از یک ماه تا یک سال)
تفاوت تصرف عدوانی کیفری و حقوقی:
- در شکایت کیفری: شاکی نیازی به اثبات مالکیت ندارد و صرف داشتن سابقه تصرف کافی است.
- در دعوای حقوقی: مالکیت باید با سند رسمی اثبات شود و صرف سابقه تصرف کافی نیست.
برای موفقیت در این دعوا، مشاوره با وکیل متخصص در امور ملکی توصیه میشود تا فرآیند شکایت به درستی پیگیری شود.
دعوای تصرف عدوانی کیفری در قانون ایران
دعوای تصرف عدوانی کیفری یکی از طرق قانونی برای مقابله با افرادی است که بدون اجازه و بهصورت غیرقانونی، ملک دیگری را تصرف کردهاند. این جرم در ماده ۶۹۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات و مجازاتهای بازدارنده) تعریف شده است.
نکات کلیدی در تصرف عدوانی کیفری
✅ نیاز به مالکیت ندارد: در این دعوا، شاکی لازم نیست که حتماً مالک باشد، بلکه کافی است که سابقه تصرف مشروع و قانونی داشته باشد.
✅ رابطه قراردادی مهم نیست: حتی مستأجر، سرایدار، کارگر یا هر شخص دیگری که بهطور قانونی ملکی را در اختیار داشته باشد، میتواند از متصرف عدوانی شکایت کند.
✅ لزوم عدوانی بودن تصرف: یعنی فرد متصرف بدون اجازه و برخلاف قانون، ملک را اشغال کرده یا مانع استفاده مالک یا متصرف قانونی شده است.
مجازات تصرف عدوانی کیفری
طبق ماده ۶۹۰ قانون تعزیرات، مجازات تصرف عدوانی کیفری شامل موارد زیر است:
حبس از یک ماه تا یک سال
رفع تصرف از ملک مورد دعوا
اعاده وضعیت به حالت قبل از تصرف
جزای نقدی در برخی موارد خاص
مدارک لازم برای شکایت کیفری تصرف عدوانی
برای اثبات تصرف عدوانی و شکایت در دادسرا، مدارک زیر میتوانند کمککننده باشند:
مدارک مالکیت یا سابقه تصرف (سند رسمی، اجارهنامه، مبایعهنامه و…)
شهادت شهود (افرادی که تصرف قبلی شاکی را تأیید کنند)
گزارش نیروی انتظامی (در صورت وجود)
استعلام از اداره ثبت اسناد و املاک
مراحل طرح شکایت تصرف عدوانی کیفری
1️⃣ ثبت شکایت در دادسرای محل وقوع ملک
2️⃣ ارجاع پرونده به کلانتری برای تحقیقات مقدماتی
3️⃣ بررسی و استعلام از اداره ثبت و شهرداری (در صورت نیاز)
4️⃣ ارجاع پرونده به دادگاه کیفری و برگزاری جلسات رسیدگی
5️⃣ صدور حکم و اجرای رفع تصرف از ملک
تفاوت دعوای کیفری و حقوقی تصرف عدوانی
موضوع تصرف عدوانی کیفری

نتیجهگیری
✅ اگر شخصی بدون اجازه و برخلاف قانون ملک شما را تصرف کرده، میتوانید شکایت کیفری تصرف عدوانی را مطرح کنید.
✅ نیازی به مالکیت رسمی ندارید، فقط باید ثابت کنید که قبل از تصرف، ملک در اختیار شما بوده است.
✅ بهترین راهکار، مشاوره با وکیل متخصص ملکی برای پیگیری سریعتر و مؤثرتر پرونده است.
مشاوره حقوقی در دعوای تصرف عدوانی
تصرف عدوانی یکی از دعاوی مهم در حقوق املاک و مستغلات است که زمانی مطرح میشود که شخصی بدون اجازه و برخلاف قانون، ملک دیگری را تصرف کند یا مانع استفاده قانونی مالک شود. این دعوا میتواند حقوقی یا کیفری باشد.
۱. تصرف عدوانی حقوقی
در این نوع دعوا، مالک رسمی ملک میتواند علیه متصرف غیرقانونی اقدام کند.
شرایط لازم برای دعوای حقوقی تصرف عدوانی:
✅ مالکیت رسمی: خواهان باید سند رسمی ملک را داشته باشد.
✅ تصرف غیرقانونی خوانده: خوانده بدون اجازه و برخلاف قانون، ملک را در اختیار گرفته باشد.
✅ عدم نیاز به اثبات سوءنیت: در دعوای حقوقی، قصد و نیت متصرف اهمیتی ندارد.
مراحل رسیدگی:
- ثبت دادخواست در دادگاه حقوقی محل وقوع ملک
- ارائه مدارک مالکیت (سند رسمی یا حکم قطعی اثبات مالکیت)
- بررسی توسط قاضی و احتمال ارجاع به کارشناس رسمی دادگستری
- صدور حکم رفع تصرف و اجرای آن توسط دادگاه
۲. تصرف عدوانی کیفری
این دعوا زمانی مطرح میشود که متصرف غیرقانونی عمدی و بدون اجازه، ملک را تصرف کند.

شرایط لازم برای شکایت کیفری تصرف عدوانی:
✅ عدوانی بودن تصرف: متصرف باید بدون اجازه، ملک را در اختیار گرفته باشد.
✅ لزوم سابقه تصرف شاکی: در این نوع دعوا، نیازی به اثبات مالکیت نیست، اما شاکی باید ثابت کند که قبلاً ملک را در اختیار داشته است.
✅ عمدی بودن عمل متصرف: در شکایت کیفری، سوءنیت و قصد متهم از تصرف مهم است.
مجازات تصرف عدوانی کیفری (طبق ماده ۶۹۰ قانون مجازات اسلامی):
حبس از یک ماه تا یک سال
رفع تصرف عدوانی و اعاده ملک به متصرف قانونی
پرداخت خسارت و جبران ضرر و زیان در صورت لزوم
مراحل رسیدگی:
- ثبت شکایت در دادسرای محل وقوع ملک
- ارجاع به کلانتری برای بررسی اولیه
- ارجاع به کارشناس رسمی دادگستری جهت بررسی تصرف
- صدور حکم کیفری و اجرای رفع تصرف
۳. تفاوت تصرف عدوانی حقوقی و کیفری
۴. راهکارهای قانونی در مواجهه با تصرف عدوانی
✔ اقدام سریع: در صورت وقوع تصرف، در اولین فرصت به مراجع قضائی مراجعه کنید.
✔ مشاوره با وکیل متخصص: برای موفقیت در پرونده، حتماً از وکیل متخصص در دعاوی ملکی کمک بگیرید.
✔ جمعآوری مدارک: ارائه سند مالکیت، شهادت شهود، گزارش کلانتری و استعلام از ثبت اسناد در روند دادرسی بسیار مؤثر است.
✔ پیگیری قضائی: چه از طریق دعوای حقوقی و چه از طریق شکایت کیفری، پیگیری مستمر در مراجع قانونی ضروری است.
نمونه دادنامه تصزف عدوانی کیفری
عنوان: شرط تحقق بزه تصرف عدوانی
پیام: احراز سبق تصرف شاکی و لحوق تصرف متهم شروط تحقق بزه تصرف عدوانی است.
عنوان: رسیدگی به جرم تصرف عدوانی و دلیل مالکیت شاکی
پیام: در بزه تصرف عدوانی ، سند رسمی در صورتی دلیل بر سبق تصرف است که خلاف آن اثبات نشود.
نتیجهگیری
✔ اگر شما مالک رسمی هستید، میتوانید از طریق دعوای حقوقی رفع تصرف عدوانی را درخواست کنید.
✔ اگر سابقه تصرف دارید ولی مالک رسمی نیستید، میتوانید شکایت کیفری تصرف عدوانی را مطرح کنید.
✔ در هر دو حالت، برای افزایش شانس موفقیت، مشاوره با وکیل متخصص در امور ملکی توصیه میشود.
دعوای تصرف عدوانی کیفری-وکیل متخصص ملکی کیفری 09122274983 -سید سجاد میرکاظمی تیم آنی وکیل




